Over het BIV

Ooit kon iedereen vastgoedmakelaar zijn, maar mettertijd groeide het besef dat een regulering nodig was.

Om het beroep van vastgoedmakelaar te reguleren, richtte de overheid in 1993 een publiekrechtelijke beroepscorporatie op, het BIV. Een publiekrechtelijke beroepscorporatie is een onafhankelijke en autonome instelling met een representatief karakter: de leden van de verschillende organen worden verkozen onder en door de vastgoedmakelaars zelf. De overheid controleert het Instituut via een regeringscommissaris. De regeringscommissaris woont de vergaderingen van de Nationale Raad bij en kan beroep aantekenen bij de minister van Middenstand tegen elke beslissing van de Nationale Raad die strijdig zou zijn met de wetgeving, die de solvabiliteit van het Instituut in gevaar kan brengen, of die niet tot de opdracht behoort van de Nationale Raad.

De oprichting van het Beroepsinstituut gebeurde via het KB van 6 september 1993 tot bescherming van de beroepstitel en van de uitoefening van het beroep van vastgoedmakelaar. Twee jaar later, op 1 maart 1995, opende het Instituut voor het eerst de deuren. Een ijkpunt in de vastgoedgeschiedenis. Vanaf die dag kon het kaf van het koren gescheiden worden in de tot dan toe nog ongereguleerde markt.

Sindsdien mag enkel wie over een BIV-erkenning beschikt, zichzelf vastgoedmakelaar noemen en mag “de handelingen stellen” die bij wet voorbehouden zijn aan de vastgoedmakelaar. Want het beroep van vastgoedmakelaar is sinds het KB van 6 september 1993 beschermd, net zoals dat van de boekhouder, de advocaat, de architect en de arts.

Het beroep van vastgoedmakelaar is een gereglementeerd beroep. Dat betekent dat iedereen die als zelfstandige de activiteiten van vastgoedmakelaar wil uitoefenen, door het BIV moet erkend zijn. 

De Kamer van het BIV heeft als opdracht te beslissen over inschrijvingsaanvragen, waarbij wordt nagegaan of de kandidaat aan alle voorwaarden voor toegang tot het beroep voldoet.

De kandidaat moet zich eerst inschrijven bij het BIV: 

• op basis van diploma;
• op basis van relevante beroepservaring;
• op basis van een in het buitenland behaalde beroepskwalificatie.

Merk op dat de stagiair‑vastgoedmakelaar een zelfstandige is en dezelfde rechten geniet als een vastgoedmakelaar-titularis: hij kan het beroep uitoefenen, maar mag niet de titel van vastgoedmakelaar-titularis dragen.

Het illegaal uitoefenen van het beroep van vastgoedmakelaar als zelfstandige (d.w.z. zonder erkend te zijn door het BIV) vormt een strafbaar feit dat kan worden bestraft met correctionele sancties. De voorzitter van de ondernemingsrechtbank kan bovendien een staking van de activiteiten bevelen, eventueel gekoppeld aan een dwangsom.

De Nationale Raad van het BIV ziet toe op de naleving van de regels inzake de toegang tot het beroep van vastgoedmakelaar en is het orgaan dat het BIV procedures laat opstarten tegen onwettige beoefenaars.

Het BIV beschikt daartoe over een dienst Opsporing die belast is met het voorbereiden van de dossiers die aan de Nationale Raad worden voorgelegd.

De Kamers van het BIV hebben als opdracht toe te zien op de naleving door vastgoedmakelaars van de deontologische regels die het beroep regelen; bij een inbreuk riskeert de overtreder een tuchtsanctie: gerichte vorming, waarschuwing, berisping, schorsing of schrapping, naargelang het geval.

Vastgoedmakelaars zijn immers onderworpen aan deontologische regels, net zoals advocaten, artsen, architecten, …

Deze regels zijn opgenomen in de deontologische code van het BIV en in zijn twee deontologische richtlijnen (de code en de richtlijnen werden goedgekeurd bij koninklijk besluit van 27 september 2006, gepubliceerd in het Belgisch Staatsblad van 18 oktober 2006).